YAZILI BASINDA ODAMIZ  - 20.01.2012

 
Mevzuata göre 48 saat öncesinden haber verilmeyen elektrik kesintilerinden o bölgedeki elektrik dağıtım şirketi sorumlu. Ankara’da bu şirket, dağıtımı özelleştirmeden alan Enerjisa. Enerjisa her habersiz kesinti için başvuran tüketiciye 20 TL vermek zorunda. Ayrıca tüketicilerin elektrikli cihazları bozulursa, tazmin etmek durumunda.
 

Muzaffer Ertaş sık sık elektriği kesilen bir Dikmenli. Hafta boyunca aniden gidip gelen elektrikler yüzünden ışıldağını sürekli yanında hazır bulunduruyor. Fırında yemek varken, bulaşık, çamaşır makineleri çalışırken, ya da kızı bilgisayarda çalışırken, elektrikleri üst üste gidip gidip geliyor. Muzaffer Hanım "Elektriksiz kalmak bir yana, artık makinelerimi bile bozulacaklar diye korkarak çalıştırıyorum" diyor.

Başkentte ani elektrik kesintileri bitmek tükenmek bilmiyor!

Geçen hafta boyunca da Çankaya, Mamak, Keçiören gibi pek çok mahallede elektrik kesintileri yaşandı. Çoğu plansızdı. Önceden haber verilmeden yapıldı.

Enerjisa‘nın yükümlülüğünde

Elektrik Mühendisleri Odası (EMO) Enerji Birim Koordinatörü Olgun Sakarya, "Sık sık ani elektrik kesintisi yaşanması bakım ve onarım çalışmalarının zamanında yapılmamasından kaynaklanıyor" diyor.

Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği‘ne göre; "elektrik dağıtımını kendisinden hizmet alanlara kaliteli ve sürekli elektrik enerjisi sağlayacak durumda tutmakla" Ankara‘daki elektrik dağıtım sistemini Özelleştirme İdaresi‘nden devralan Enerjisa yükümlü.

Ne zaman kesileceği belli değil

Aynı mevzuata göre şirket, elektrik kesintilerini tüketicilere 48 saat önceden duyurmak zorunda. Ancak, Enerjisa‘nın internet sayfasında 2 gün önceden görüntülenen kesintilerin dışında da elektrikler sık sık plansız olarak kesiliyor.

Şirketinin müşteri hizmetleri arandığında, sadece "o an nerede kesinti olduğu ve kesintinin tahmini olarak ne zaman sona ereceği" öğrenilebiliyor. Plansız kesintiler ise gerçekleştikten sonra sisteme giriliyor.

‘Elektrik kesintisi cihaz bozabilir‘

Enerjisa yükümlülüklerini yerine getiremez de sık sık plansız ve habersiz elektrik kesintisi yaşanırsa ne olur? Sakarya, bu sorunun yanıtını da şöyle veriyor:

"Elektrik kesildiği anda gerilim düşer, yeniden verildiğinde ise aniden yükselir. Elektrikli cihazlarda 220/240 volt civarında bir sınır vardır. Fazlası olduğunda cihazın bilyeleri yanar ve cihazlar bozulabilir. Enerji kesildiği anda fişte olan araçların çıkarılması gerekir ancak tüm fişlerin çekilmesi mümkün değil. Buzdolabı, bulaşık makinesi, televizyon sürekli prizde. Hangi birini çekeceksiniz?"

Elektriğin her gidiş gelişinin cihazda ekonomik yıpranmaya neden olduğunu söyleyen Sakarya "Abonenin çok da dikkat edeceği bir durum yok aslında. Olay dağıtım şirketinde. Bakım ve onarımlar tekniğine uygun, uzman kişiler tarafından zamanında yapılırsa arızaların önüne geçilebilir" diyor.

‘Şirket tazmin etmek zorunda‘

Sakarya, tam bu noktada da pek çok yurttaşın bilmediği önemli bir gerçeğe de değiniyor:

"Bu tür elektrik arızalarında abonenin cihazı zarar görürse dağıtım şirketi onu karşılamak zorunda. Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği‘nin 33. maddesi bunu düzenliyor."

Tüketici Hakları Dernekleri Federasyonu (TÜDEF) Genel Başkan Yardımcısı Ali Çetin, 48 saat önceden haber verilmeyen kesintilerde, şirketin her bir tüketiciye 20 TL ödemek ya da bir dahaki faturadan bu parayı düşmek zorunda olduğunu belirtiyor.

Bu kesintilerden dolayı ortaya çıkan cihaz arızalarında ise, tüketicinin Enerjisa‘yı arayarak tespit yapılmasını istemesi gerekiyor. Enerjisa hatanın kendisinden kaynaklandığını kabul edip tazminat ödemezse, meydana gelen zararın boyutuna göre zarar, ilçe veya il tüketici hakem heyetlerine ya da mahkemeye taşınabiliyor.

‘Hizmet, kötü ve kalitesiz‘

Elektrik Mühendisleri Odası (EMO) Ankara Şube Başkanı Ramazan Pektaş, elektrik kesintilerinin özelleştirme öncesi dönemde "özelleştirmeye gerekçe oluştursun" diye kasıtlı olarak yapıldığını anımsatarak "Daha önceden kamu bütünlüklü ve kaliteli bir hizmet verirdi. Özelleştirme sonrası ise teknolojinin ilerlemesine karşın daha kötü ve pahalı bir sistem var" diye konuşuyor.

Tazminatlar Nasıl Alınacak?

TÜDEF Genel Başkan Yardımcısı Çetin elektrik kesintilerinde tazminat almak için tüketicinin neler yapması gerektiğini anlattı:

Elektrik kesintisi tazminatı

Tüketici, plansız bir kesinti olduğunda 5 iş günü içinde şirkete ilan edilmemiş kesinti olduğuyla ilgili başvuruda bulunmalı. Mevzuata göre böyle durumlarda bunun faturadan kesilmesi gerekiyor.

Şirket, "Bir sonraki faturada mahsup edeceğiz" diye yazı verirse sorun yok. Ama şirket kesintiyi kabul etmezse ilçe tüketici hakem heyetine gidiliyor.

Ancak şirketin kabul etmemesi düşük bir ihtimal. Çünkü sistemde elektrik kesintisi olduğu gizlenemez.

Hakem heyeti tüketici lehine karar verirse karşı taraf mahkemeye gidebilir. O zaman şahit bulmak gerekir. Bu durumda mahkeme süreci başlar.

Cihaz bozulması tazminatı

Tüketicinin 24 saat içinde şirkete başvurması gerekiyor. Şirketin gönderdiği teknisyen, hasarın ani voltaj değişiminden kaynaklanıp kaynaklanmadığına dair bir rapor hazırlar.

Bu rapor tüketiciye gösterilmek zorunda değildir. Şirketin iç işleyişinde rapor değerlendirilir ve bozulan aracın faturasında yazan tutarı şirket tüketiciye öder.

Ancak şirket kendilerinden kaynaklanan bir sorun olduğunu kabul etmezse tüketici, tutar bin 100 TL‘den düşük ise ilçe hakem heyetine, 2 bin 500 TL‘den düşükse il hakem heyetine, yüksekse de mahkemeye gider.

Bu arada araç tamir ettirilmemelidir veya ettirilmeden önce Elektrik Mühendisleri Odası ya da Makine Mühendisleri Odası‘ndan bir rapor alınmalıdır.

(Cumhuriyet Ankara; 20.01.2012)

Fotoğraflar