YAZILI BASINDA ODAMIZ  - 22.09.2026

 
Elektrik Mühendisleri Odası (EMO) ile Makina Mühendisleri Odası (MMO) tarafından ortaklaşa hazırlanan 10 Eylül 2026 tarihli teknik rapora dayanmaktadır(l). Emeği geçen meslektaşlara ve oda yöneticilerine teşekkür ederim.
 

Muğla ilinde yer alan kömürlü üç termik santrale yakıt sağlamak amacıyla sunulan 215 sıra sayılı teklif 19 Temmuz 2025 tarihinde kabul edilmiş ve 7554 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun adıyla 24 Temmuz 2025 tarihli Resmi Gazete‘de yayınlanmıştır. Bu yasa ile 3213 sayılı Maden Kanuna Eklenen Geçici 45. Madde ile harita ve listeler eklenerek belirlenen sınırlı bir alanda 3573 sayılı Zeytinciliği Koruma Kanununun koruyucu hükümleri geçersiz hale getirilmiştir. Tarafımdan kaleme alınan kitapta yasama süreci ve tarıma etkileri incelenmiştir (2). 

Yasa teklifinin gerekçesinde ‘‘Yenilenebilir enerji kaynaklan doğaları gereği kesintili üretim karakterine sahiptir. Güneşli ve rüzgârlı olmayan dönemlerde bu kaynaklardan kurak dönemlerde ise hidrolik kaynaklardan elektrik üretilememektedir. Bu durum iletim sistemlerinde frekans ve voltaj stabilizasyonunu, ani üretim düşüşlerinin karşılanması için esnek ve güçlü bir baz yükü ihtiyacını doğurmaktadır. Bu noktada yerli kömür üretim santralleri sürekli üretim yapabilme yetenekleri sayesinde sistemin dengesini sağlamaktadır. Özellikle kış aylarında, yenilenebilir enerjinin düşük olduğu dönemlerde bu santraller şebekenin temel yükünü karşılamaktadır." denmiştir. 

28 Nisan 2025‘te İspanya ve Portekiz‘de meydana gelen geniş çaplı elektrik kesintisi örnek gösterilerek hammadde arz yetersizliği nedeniyle Muğla‘daki santraller kapanırsa Ege Bölgesi‘nin elektriksiz kalacağı hatta ülkesel enterkonnekte sistemin çökeceği izlenimi yaratmışlardır. Enerji Komisyonunda ve TBMM Genel Kurulunda yapılan görüşmelerde bu husus ısrarla vurgulanmıştır. (2, s. 157) 

EMO VE MMO TEKNİK RAPORU 

2025 yılı sonu itibarıyla güvenilir proje üretim kapasitesi, üretilen enerjiden yaklaşık 177 bin GWh daha fazladır. Yatağan, Yeniköy ve Kemerköy termik santrallerinin toplam gücü bin 768 MW, toplam teorik yıllık üretimi ise 10,9 milyar kVVh‘dir. Bu büyüklükler, Türkiye kurulu gücünde yüzde 3 ve yıllık üretim kapasitesinde yüzde 1,4 gibi çok küçük oranlardır. Anılan santrallerin devre dışı bırakılmaları durumunda kurulu güç ve üretim kapasitesi bakımından Türkiye elektrik sisteminin etkilenmeyeceği ve eksilen miktarların mevcut kullanılmayan kapasite ile kolayca karşılanabileceği açıkça görülmektedir. 

Ege Bölgesi‘ndeki 50 MVV‘tan küçük santrallerin üretimi bile uzun yıllar ortalamalarına göre 2025 yılında rekor üretim yapan Yatağan, Kemerköy ve Yeniköy termik santrallerinin 10 bin 402 GWh olan rekor üretiminden 7 bin 863 GVVh daha fazladır. Bu santrallerin devre dışı bırakılması halinde Ege Bölgesi‘nin elektrik talebi yalnızca bölgedeki santrallerle bile kolayca karşılanabilecektir. 

ANLIK AZAMİ ELEKTİRK İHTİYACI (PUANT TALEP) 

2025 yılında anlık azami elektrik ihtiyacı 60 bin 120 MW olarak gerçekleşmiştir. Azami ihtiyaç anında kurulu güç ile kullanılan güç arasında 63 bin 48 MW pozitif fark mevcuttur. Aynı zaman diliminde Yeniköy, Kemerköy ve Yatağan santralleri bin 422 MWh üretim yapmışlardır. Lisanslı akarsu santralleri dışındaki santraller o anda daha fazla üretim yapamayacak olsa bile geri kalan santrallerde üretim kaybını karşılayacak 27 bin 652 MW kullanılmayan kapasite vardır. 

Ege Bölgesinde sadece 50 MVV‘tan büyük kömür ve doğal gaz santrallerinde, söz konusu üç santral hariç 4 bin 321,75 MVVh kullanılmayan kapasite vardır. Ülke anlık azami ihtiyacının oluştuğu zaman diliminde bu üç santralin eksikliğinin Ege Bölgesi‘ndeki santraller tarafından karşılanma olanağı vardır. 

Türkiye‘de elektrik tepe yükü uzun yıllardır temmuz-ağustos aylarında ve öğleden sonraki saatlerde oluşmaktadır. Bu saatler, güneş enerji santrallerinin tam yükle devrede olabileceği saatlerdir. Hızla artan güneş enerjisi kurulu gücü nedeniyle önümüzdeki yıllarda tepe yükü yalnızca güneş santrallerinden karşılanabilecektir. 

Yatağan, Yeniköy ve Kemerköy termik santrallerinin devre dışı bırakılmasının Türkiye‘nin tepe yükün karşılanması konusunda bir sorun oluşturmayacağı açıkça görülmektedir.

Kaynaklar 
(1) EMO ve MMO: Yeniköy, Kemerköy ve Yatağan Termik Santralleri nin, Ülke Geneli ve Ege Bölgesi Açısından Elektrik Üretimindeki ve Enterkonnekte Sistem içindeki Yerleri, Teknik Rapor, 10 Eylül 2026. 
(2) Cengiz Çakır, Zeytinin Çığlığı: Kömürlü Termik Santraller ve Zeytinciliğimiz, Kaynak Yayınları, 1.Basım, Mayıs 2026.